Do wyjątkowych ozdób głowy z wczesnośredniowiecznego cmentarzyska należy zespół różnorodnej biżuterii odsłonięty w grobie dziecka zmarłego w wieku 5-7 lat. Na czaszce odsłonięto fragment tkanej opaski wełnianej o długości in situ 31,5 cm i szerokości 1,8-1,9 cm, do której przyszyto 20 ozdób:
- 9 kabłączków skroniowych
- 7 cynowych (unikatowych) ozdób
- 4 szklane paciorki
Obserwacje poczynione podczas eksploracji grobu pozwoliły na wykonanie rekonstrukcji opaski (jej splotu i przybliżonej szerokości) a także sposobu rozmieszczenia zawieszonych na niej ozdób. Ozdoby głowy w czasach wczesnego średniowiecza mocowano na opaskach, czepcach lub chustach. Opaski wykonywano z tkanin, skóry (kory), lub wełny. Analiza dziekanowickiej biżuterii pozwala opowiedzieć o kulturze mieszkańców piastowskiej Polski, o ich poczuciu estetyki, wrażliwości, a też możliwościach i umiejętnościach miejscowych rzemieślników.

Centralnie umieszczono paciorek szklany dwustożkowy z przejrzystego turkusowego szkła, po obu jego stronach znalazły się dwa paciorki: po stronie prawej zielony o kształcie kulistym, po stronie lewej stożkowaty z przejrzystego jasnozielonego szkła. Za paciorkiem, po lewej stronie, znalazły się dwa cynowe paciorki, umieszczone obok siebie, o kształcie podłużnym wrzecionowatym z czterema skrzydełkami-żeberkami – w jednym ze skrzydełek widoczne dwa otwory za pomocą których mocowano te paciorki do opaski.
Dalej, po stronie lewej grupa trzech nakładających się na siebie kabłączków skroniowych z esowatym uszkiem – dwa z drutu miedzianego ze srebrem, trzeci z drutu srebrnego.
Dalej na stronie lewej grupa czterech kabłączków z esowatym uszkiem – każdy inny: pierwszy z drutu brązowego z powłoką z cyny, drugi z drutu brązowego, trzeci z drutu srebrnego, czwarty z drutu miedzianego ze srebrem. Na prawo od centralnie umieszczonych trzech paciorków szklanych najbliżej znalazły się dwa umieszczone obok siebie paciorki cynowe, dalej grupa dwóch srebrnych kabłączków skroniowych z esowatym uszkiem, a za nimi kolejna grupa trzech cynowych paciorków. Ostatnią ozdobą po stronie prawej jest nieforemny płaskokulisty paciorek z nieprzezroczystego czerwonego szkła. Na opasce wystąpiły też niewielkie fragmenty bardzo silnie utlenionego skręconego (?) drutu brązowego – zarejestrowane po obu stronach występujących centralnie trzech szklanych paciorków.

Rekonstrukcja

Więcej informacji o zabytkach z Cmentarzyska - Dziekanowice sta.22 znajdziecie w ofercie wydawniczej Muzeum oraz na stronie Studiów Lednickich - recenzowanego czasopisma naukowego wydawanego od 1989 roku.

Zachęcamy również do zakupu publikacji pt:

GROBY Z BIŻUTERIĄ  WCZESNOŚREDNIOWIECZNEGO  CMENTARZYSKA W DZIEKANOWICACH

Publikacja ta pozwala na zapoznanie się z największą kolekcją ozdób pozyskanych z badań wykopaliskowych wczesnośredniowiecznego cmentarzyka. Obok opracowań archeologicznego i antropologicznego, prezentacji wyników badań specjalistycznych istotną częścią publikacji jest katalog źródeł i ryciny katalogu grobów oraz dokumentacja paciorków szklanych i z kamieni półszlachetnych.

Badania i publikacja były zrealizowane dzięki dofinansowaniu ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego przyznanego w ramach programu Ochrona zabytków archeologicznych zarządzanego przez Narodowy Instytut Dziedzictwa.

#ledncikiezabytki