STANDARDY OCHRONY MAŁOLETNICH
W MUZEUM PIERWSZYCH PIASTÓW NA LEDNICY
Preambuła
Mając na uwadze, że dziecko wymaga szczególnej opieki i troski, w tym właściwej ochrony przed krzywdzeniem, został stworzony niniejszy dokument. Celem Polityki jest ochrona dzieci. Naczelną zasadą działań podejmowanych przez Muzeum jest podmiotowe traktowanie dzieci. Niedopuszczalne jest ich krzywdzenie. Podstawą prawną standardów jest ustawa z z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym i ochronie małoletnich (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 560) w brzmieniu nadanym jej ustawą z dnia 28 lipca 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz niektórych innych ustaw (tzw. ustawa o ochronie małoletnich). Dodatkowo uzasadnienie ideowe, wskazujące na potrzeby wprowadzenia dokumentu występuje również w Konstytucji RP i Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka ONZ.
§ 1
Słowniczek terminów
Użyte w Standardach określenia oznaczają:
1. Dziecko/Małoletni - każda osoba do ukończenia 18. roku życia.
2. Krzywdzenie dziecka - popełnienie czynu zabronionego lub czynu karalnego na szkodę dziecka lub jakiekolwiek zagrożenie dobra dziecka, w tym jego zaniedbanie.
3. Personel - każdy osoba będąca zatrudniona lub jakkolwiek współpracująca z Muzeum bez względu na formę zatrudnienia, w tym współpracownik, stażysta, wolontariusz lub inna osoba, która z racji pełnionej funkcji lub zadań ma (nawet potencjalny) kontakt z dziećmi.
4. Opiekun dziecka - osoba uprawniona do reprezentacji dziecka, w szczególności jego rodzic lub opiekun prawny, a także rodzic zastępczy.
5. Instytucja/placówka/Muzeum - Muzeum Pierwszych Piastów na Lednicy
6. Dyrektor - Dyrektor Muzeum Pierwszych Piastów na Lednicy
7. Zgoda rodzica dziecka - zgoda co najmniej jednego z rodziców dziecka. W przypadku braku porozumienia między rodzicami dziecka konieczne jest poinformowanie rodziców o konieczności rozstrzygnięcia sprawy przez sąd rodzinny.
8. Osoba odpowiedzialna za Internet - wyznaczony przez dyrektora personel, sprawujący nadzór nad korzystaniem z Internetu przez dzieci na terenie jednostki oraz nad bezpieczeństwem dzieci w Internecie.
9. Osoba odpowiedzialna za Standardy Ochrony Małoletnich przed krzywdzeniem - wyznaczony przez dyrektora członek personelu sprawujący nadzór nad realizacją niniejszych Standardów Ochrony Małoletnich przed krzywdzeniem.
10. Dane osobowe dziecka - wszelkie informacje umożliwiające identyfikację dziecka.
§ 2
1. Muzeum prowadzi swoją działalność z najwyższym poszanowaniem praw człowieka, w szczególności praw małoletnich i młodzieży jako osób szczególnie wrażliwych na krzywdzenie.
2. Muzeum uznaje swoją rolę w promowaniu pożądanych postaw społecznych.
3. Muzeum w szczególności podkreśla istotność prawnego i społecznego obowiązku zawiadamiania organów ścigania o każdym przypadku podejrzenia popełnienia przestępstwa na szkodę małoletnich i młodzieży oraz zobowiązuje się szkolić swój personel w tym zakresie.
4. Muzeum zobowiązuje się edukować personel na temat okoliczności wskazujących, że małoletni może być krzywdzony oraz w zakresie sposobów szybkiego i odpowiedniego reagowania na takie sytuacje.
5. Niniejszy dokument ma także zastosowanie do małoletnich z niepełnosprawnościami oraz małoletnich ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi z uwzględnieniem szczególnych potrzeb tych małoletnich.
6. Niniejsze Standardy ochrony małoletnich Muzeum udostępnia na swojej stronie internetowej oraz wywiesza w widocznym miejscu w swoim lokalu, w wersji zupełnej oraz skróconej, przeznaczonej dla małoletnich. Wersja skrócona zawiera informacje istotne dla małoletnich.
7. Muzeum zapewnia bezpieczne relacje między małoletnim a personelem placówki poprzez:
7a) złożenie przez personel oświadczenia stanowiącego Załącznik nr 4 do niniejszego regulaminu;
7b) określenie jako zachowanie bezwzględnie niedozwolone wobec małoletniego każde zachowanie personelu mogące mieć negatywny wpływ na małoletniego;
7c) zobowiązanie członków personelu Muzeum do zapoznania się z niniejszym dokumentem.
§ 3
Rozpoznawanie i reagowanie na czynniki ryzyka krzywdzenia dziecka
1. Członkowie personelu Muzeum posiadają wiedzę i w ramach wykonywanych obowiązków zwracają uwagę na czynniki ryzyka i symptomy krzywdzenia dzieci.
2. W przypadku zidentyfikowania czynników ryzyka członkowie personelu Muzeum podejmują rozmowę z rodzicami, przekazując informacje na temat dostępnej oferty wsparcia i motywując ich do szukania dla siebie pomocy.
3. Członkowie personelu Muzeum monitorują sytuację i dobrostan dziecka.
4. Członkowie personelu Muzeum znają i stosują zasady bezpiecznych relacji personel-dziecko i dziecko- dziecko ustalone w placówce.
5. Rekrutacja członków personelu Muzeum instytucji odbywa się zgodnie z zasadami bezpiecznej rekrutacji personelu.
§ 4
Zasady reagowania na przypadki podejrzenia, że małoletni doświadcza krzywdzenia. Procedury interwencji w przypadku krzywdzenia dziecka
1. W przypadku powzięcia przez członków personelu Muzeum podejrzenia, że dziecko jest krzywdzone, członek personelu Muzeum ma obowiązek sporządzenia notatki służbowej i przekazania uzyskanej informacji Dyrektorowi.
2. Po uzyskaniu informacji, Dyrektor wzywa opiekunów dziecka, którego krzywdzenie podejrzewa i informuje ich o podejrzeniu.
3. Wyznaczona przez dyrektora osoba sporządza opis sytuacji małoletniego w jednostce i rodzinnej dziecka na podstawie rozmów z dzieckiem, personel jednostki oraz opracowuje plan pomocy małoletniemu.
4. Plan pomocy małoletniemu powinien zawierać wskazania dotyczące:
4a) podjęcia przez placówkę działań w celu zapewnienia dziecku bezpieczeństwa, w tym zgłoszenie podejrzenia krzywdzenia do odpowiedniej instytucji;
4b) wsparcia, jakie zaoferuje dziecku placówka;
4c) kierowania małoletniego do specjalistycznej placówki pomocy dziecku, jeżeli istnieje taka potrzeba.
5. W bardziej skomplikowanych przypadkach (dotyczących np. wykorzystywania seksualnego lub znęcania się fizycznego i psychicznego o dużym nasileniu) Dyrektor powołuje zespół interwencyjny, w skład którego mogą wejść: Dyrektor oraz inni członkowie personelu mający wiedzę na temat skutków krzywdzenia dziecka lub o krzywdzonym dziecku.
6. Zespół interwencyjny sporządza plan pomocy małoletniemu na podstawie opisu sporządzonego przez członków zespołu.
7. W przypadku gdy podejrzenie krzywdzenia zgłoszą rodzice/opiekunowie dziecka, Dyrektor instytucji jest zobowiązany powołać zespół interwencyjny.
8. Zespół, o którym mowa w ust. 7, wzywa rodziców/opiekunów dziecka na spotkanie wyjaśniające, podczas którego może zaproponować zdiagnozowanie zgłaszanego podejrzenia w zewnętrznej, bezstronnej instytucji. Ze spotkania sporządza się protokół.
9. Sporządzony przez zespół interwencyjny plan pomocy małoletniemu wraz z zaleceniem współpracy przy jego realizacji przedstawiany jest rodzicom/opiekunom przez Dyrektora jednostki.
10. Dyrektor informuje rodziców/opiekunów o obowiązku instytucji zgłoszenia podejrzenia krzywdzenia małoletniego do odpowiedniej instytucji (prokuratura, policja lub sąd rodzinny, ośrodek pomocy społecznej bądź przewodniczący zespołu interdyscyplinarnego - procedura „Niebieskiej Karty” - w zależności od zdiagnozowanego typu krzywdzenia i skorelowanej z nim interwencji).
11. Po poinformowaniu rodziców/opiekunów małoletniego zgodnie z punktem poprzedzającym - dyrektor składa zawiadomienie o podejrzeniu przestępstwa do prokuratury/policji lub wniosek o wgląd w sytuację rodziny do sądu rejonowego, wydziału rodzinnego i nieletnich, ośrodka pomocy społecznej.
12. W przypadku gdy podejrzenie krzywdzenia zgłosili rodzice/opiekunowie małoletniego, a podejrzenie to nie zostało potwierdzone - informuje o tym fakcie rodziców/opiekunów dziecka na piśmie.
13. Z przebiegu interwencji sporządza się kartę interwencji, której wzór stanowi Załącznik nr 2 do niniejszych Standardów.
14. Wszyscy członkowie personelu Muzeum i inne osoby, które w związku z wykonywaniem obowiązków służbowych podjęły informację o krzywdzeniu dziecka lub informacje z tym związane, są zobowiązani do zachowania tych informacji w tajemnicy, wyłączając informacje przekazywane uprawnionym instytucjom w ramach działań interwencyjnych.
15. W przypadku podejrzenia krzywdzenia małoletniego przez innego małoletniego przebywającego w Muzeum, należy przeprowadzić rozmowę z małoletnim podejrzewanym o krzywdzenie oraz jego opiekunami, a także oddzielnie z małoletnim poddawanym krzywdzeniu i jego opiekunami. Ponadto należy porozmawiać z innymi osobami mającymi wiedzę o zdarzeniu. W trakcie rozmów należy dążyć do ustalenia przebiegu zdarzenia, a także wpływu zdarzenia na zdrowie psychiczne i fizyczne małoletniego krzywdzonego. Ustalenia są spisywane na karcie interwencji. Dla małoletniego krzywdzącego oraz krzywdzonego sporządza się oddzielne karty interwencji.
16. Wspólnie z opiekunami małoletniego krzywdzącego należy opracować plan naprawczy, celem zmiany niepożądanych zachowań.
17. Z opiekunami małoletniego poddawanego krzywdzeniu należy opracować plan zapewnienia mu bezpieczeństwa, włączając w ten plan sposoby odizolowania go od źródeł zagrożenia.
18. W trakcie rozmów należy upewnić się, że małoletni podejrzewany o krzywdzenie innego małoletniego sam nie jest krzywdzony przez opiekunów, innych dorosłych bądź innych małoletnich. W przypadku potwierdzenia takiej okoliczności należy podjąć interwencję także w stosunku do tego małoletniego.
19. W przypadku, gdy małoletni krzywdzący nie uczestniczy w działaniach Muzeum należy porozmawiać z małoletnim poddawanym krzywdzeniu, innymi osobami mającymi wiedzę o zdarzeniu, a także z opiekunami małoletniego krzywdzonego celem ustalenia przebiegu zdarzenia, a także wpływu zdarzenia na zdrowie psychiczne i fizyczne małoletniego. Osoba uprawniona do prowadzenia interwencji organizuje spotkanie/a z opiekunami małoletniego, którym przekazuje informacje o zdarzeniu oraz o potrzebie/możliwości skorzystania ze specjalistycznego wsparcia, w tym u innych organizacji lub służb oraz o sposobach reakcji na zdarzenie (poinformowanie sądu rodzinnego, poinformowanie szkoły, poinformowanie opiekunów małoletniego krzywdzącego).
20. Jeżeli osobą podejrzewaną o krzywdzenie jest małoletni w wieku od 13 do 17 lat, a jego zachowanie stanowi czyn ustawowo zabroniony pod groźbą kary, należy ponadto poinformować właściwy miejscowo sąd rodzinny lub policję poprzez pisemne zawiadomienie.
21. Jeżeli osobą podejrzewaną o krzywdzenie jest małoletni powyżej lat 17, a jego zachowanie stanowi czyn ustawowo zabroniony pod groźbą kary, wówczas należy poinformować właściwą miejscowo jednostkę policji lub prokuratury poprzez pisemne zawiadomienie.
§ 5
Zasady bezpiecznego korzystania z Internetu i mediów elektronicznych
1. Muzeum nie zapewnia małoletnim dostępu do Internetu i w siedzibie Muzeum nie jest możliwy dostęp małoletniego do Internetu za pośrednictwem urządzeń elektronicznych.
§ 6
Zasady ochrony wizerunku dziecka i danych osobowych małoletnich
1. Muzeum, uznając prawo dziecka do prywatności i ochrony dóbr osobistych, zapewnia ochronę wizerunku dziecka, zapewnia najwyższe standardy ochrony danych osobowych małoletnich zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.
2. Dane osobowe małoletniego podlegają ochronie na zasadach określonych w ustawie z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych, ustawie z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych):
2a) personel Muzeum ma obowiązek zachowania tajemnicy danych osobowych, które przetwarza oraz zachowania w tajemnicy sposobów zabezpieczenia danych osobowych przed nieuprawnionym dostępem;
2b) dane osobowe małoletniego są udostępniane wyłącznie osobom i podmiotom uprawnionym na podstawie odrębnych przepisów.
3. W swoich działaniach Muzeum kieruje się odpowiedzialnością i rozwagą wobec utrwalania, przetwarzania, używania i publikowania wizerunków dzieci.
4. Zdjęcia i filmy z aktywności instytucji służą dokumentowaniu działań statutowych instytucji mając na uwadze bezpieczeństwo dzieci.
5. Zgoda rodziców/opiekunów prawnych na wykorzystanie wizerunku ich dziecka jest tylko wtedy wiążąca, jeśli dzieci i rodzice/opiekunowie prawni zostali poinformowani o sposobie wykorzystania zdjęć/nagrań i ryzyku wiążącym się z publikacją wizerunku.
6. Muzeum:
6a) unika podpisywania zdjęć/nagrań informacjami identyfikującymi dziecko z imienia i nazwiska;
6b) zmniejszenia ryzyko kopiowania i niestosownego wykorzystania zdjęć/nagrań dzieci poprzez przyjęcie następujących zasad:
- wszystkie dzieci znajdujące się na zdjęciu/nagraniu muszą być ubrane, a sytuacja zdjęcia/nagrania nie jest dla dziecka poniżająca, ośmieszająca ani nie ukazuje go w negatywnym kontekście;
- zdjęcia/nagrania dzieci powinny się koncentrować na czynnościach wykonywanych przez dzieci i w miarę możliwości przedstawiać dzieci w grupie, a nie pojedyncze osoby;
- rezygnację z publikacji zdjęć dzieci, nad którymi nie sprawujemy już opieki, jeśli one lub ich rodzice/opiekunowie prawni nie wyrazili zgody na wykorzystanie zdjęć po opuszczeniu instytucji.
7. Wszystkie podejrzenia i problemy dotyczące niewłaściwego rozpowszechniania wizerunków dzieci należy rejestrować i zgłaszać dyrekcji, podobnie jak inne niepokojące sygnały dotyczące zagrożenia bezpieczeństwa dzieci.
8. Muzeum deklaruje, że:
8a) dzieci i rodzice/opiekunowie prawni czy opiekunowie grup zorganizowanych zawsze będą poinformowani o tym, że dane wydarzenie będzie rejestrowane;
8b) jeśli rejestracja wydarzenia zostanie zlecona osobie zewnętrznej (wynajętemu fotografowi lub kamerzyście) zadba o bezpieczeństwo dzieci i młodzieży poprzez:
- zobowiązanie osoby/firmy rejestrującej wydarzenie do przestrzegania niniejszych standardów;
- zobowiązanie osoby/firmy rejestrującej wydarzenie do noszenia identyfikatora w czasie trwania wydarzenia;
- niedopuszczenie do sytuacji, w której osoba/firma rejestrująca będzie przebywała z dziećmi bez nadzoru personelu Muzeum;
- poinformowanie rodziców/opiekunów prawnych oraz dzieci, że osoba/firma rejestrująca wydarzenie będzie obecna podczas wydarzenia i upewnienie się, że rodzice/opiekunowie prawni udzielili pisemnej zgody na rejestrowanie wizerunku ich dzieci.
9. Jeśli wizerunek dziecka stanowi jedynie szczegół całości takiej jak zgromadzenie, krajobraz, impreza publiczna, zgoda rodziców/opiekunów prawnych dziecka nie jest wymagana.
10. W przypadku rejestrowania wizerunku dzieci przez osoby trzecie i media:
10a) jeśli przedstawiciele mediów lub dowolna inna osoba będą chcieli zarejestrować organizowane przez Muzeum wydarzenie i opublikować zebrany materiał, musi zgłosić taką prośbę wcześniej i uzyskać zgodę Dyrektora;
10b) zgłoszenie, o którym mowa w pkt 10a powyżej zawiera co najmniej informację o:
- imieniu, nazwisku i adresie osoby lub redakcji występującej o zgodę;
- uzasadnieniu potrzeby rejestrowania wydarzenia oraz informacji, w jaki sposób i w jakim celu;
- kontekście zostanie wykorzystany zebrany materiał;
- podpisanej deklaracji o zgodności podanych informacji ze stanem faktycznym.
10c) personelowi instytucji nie wolno umożliwiać przedstawicielom mediów i osobom nieupoważnionym utrwalania wizerunku dziecka na terenie instytucji bez pisemnej zgody rodzica/opiekuna prawnego dziecka oraz bez zgody dyrekcji;
10d) personel instytucji nie kontaktuje przedstawicieli mediów z dziećmi, nie przekazuje mediom kontaktu do rodziców/opiekunów prawnych dzieci i nie wypowiada się w kontakcie z przedstawicielami mediów o sprawie dziecka lub jego rodzica/opiekuna prawnego. Zakaz ten dotyczy także sytuacji, gdy członek personelu Muzeum jest przekonany, że jego wypowiedź nie jest w żaden sposób utrwalana;
10e) W celu realizacji materiału medialnego dyrekcja może podjąć decyzję o udostępnieniu wybranych pomieszczeń instytucji dla potrzeb nagrania. Dyrekcja podejmując taką decyzję poleca przygotowanie pomieszczenia w taki sposób, aby uniemożliwić rejestrowanie przebywających na terenie instytucji dzieci.
11. Muzeum przechowuje materiały zawierające wizerunek dzieci w sposób zgodny z prawem i bezpieczny dla dzieci:
11a) nośniki analogowe zawierające zdjęcia i nagrania są przechowywane w zamkniętej na klucz szafce, a nośniki elektroniczne zawierające zdjęcia i nagrania są przechowywane w folderze chronionym z dostępem ograniczonym do osób uprawnionych przez instytucję;
11b) nośniki będą przechowywane przez okres wymagany przepisami prawa;
11c) nie przechowuje materiałów elektronicznych zawierających wizerunki dzieci na nośnikach nieszyfrowanych ani mobilnych, takich jak telefony komórkowe i urządzenia z pamięcią przenośną (np. pendrive);
11d) nie wyraża zgody na używanie przez członków personelu Muzeum osobistych urządzeń rejestrujących (tj. telefony komórkowe, aparaty fotograficzne, kamery) w celu rejestrowania wizerunków dzieci;
11e) jedynym sprzętem, którego używa się do rejestrowania wizerunku dzieci, są urządzenia rejestrujące należące do instytucji.
§ 7
Zasady bezpiecznych relacji
1. Każdy członek Personelu Muzeum jest zobowiązany do utrzymywania profesjonalnej relacji z dziećmi i każdorazowego rozważenia, czy jego reakcja, komunikat bądź działanie wobec dziecka są adekwatne do sytuacji, bezpieczne, uzasadnione i sprawiedliwe wobec innych dzieci. Każdy członek Personelu Muzeum zobowiązany jest działać w sposób otwarty i przejrzysty dla innych, aby zminimalizować ryzyko błędnej interpretacji swojego zachowania.
2. W komunikacji z dziećmi członek Personelu Muzeum zobowiązany jest:
2a) zachować cierpliwość i szacunek;
2b) słuchać uważnie dziecka i udzielać mu odpowiedzi adekwatnych do ich wieku i danej sytuacji;
2c) informować dziecko o podejmowanych decyzjach jego dotyczących, biorąc pod uwagę oczekiwania dziecka;
2d) szanować prawo dziecka do prywatności; jeśli konieczne jest odstąpienie od zasady poufności, aby chronić dziecko, należy wyjaśnić mu to najszybciej jak to możliwe; jeśli pojawi się konieczność porozmawiania z dzieckiem na osobności, należy zostawić uchylone drzwi do pomieszczenia i zadbać, aby być w zasięgu wzroku innych; można też poprosić drugiego członka personelu Muzeum obecność podczas takiej rozmowy;
2e) zapewniać dzieci, że jeśli czują się niekomfortowo w jakiejś sytuacji, wobec konkretnego zachowania czy słów, mogą o tym powiedzieć członkowi personelu Muzeum i mogą oczekiwać odpowiedniej reakcji i/lub pomocy.
3. Członkowi Personelu Muzeum zabrania się:
3a) zawstydzania, upokarzania, lekceważenia i obrażania dziecka oraz podnoszenia głosu na dziecko w sytuacji innej niż wynikająca z bezpieczeństwa dziecka lub innych dzieci;
3b) ujawniania informacji wrażliwych dotyczących dziecka wobec osób nieuprawnionych;
w tym wobec innych dzieci; obejmuje to wizerunek dziecka, informacje o jego/jej sytuacji rodzinnej, ekonomicznej, medycznej, opiekuńczej i prawnej;
3c) zachowywania się w obecności dziecka w sposób niestosowny; obejmuje to używanie wulgarnych słów, gestów i żartów, czynienie obraźliwych uwag, nawiązywanie w wypowiedziach do aktywności bądź atrakcyjności seksualnej oraz wykorzystywanie wobec dziecka relacji władzy lub przewagi fizycznej (zastraszanie, przymuszanie, groźby);
3d) nawiązywania z dzieckiem jakichkolwiek relacji romantycznych lub seksualnych, składania mu propozycji o nieodpowiednim charakterze; obejmuje to także seksualne komentarze, żarty, gesty oraz udostępnianie nieletnim treści erotycznych i pornograficznych bez względu na ich formę;
3e) utrwalania wizerunku nieletniego (filmowanie, nagrywanie głosu, fotografowanie) dla potrzeb prywatnych; dotyczy to także umożliwienia osobom trzecim utrwalenia wizerunków dzieci, jeśli dyrekcja nie została o tym poinformowana, nie wyraziła na to zgody i nie uzyskała zgód rodziców/opiekunów oraz samych dzieci;
3f) proponowania nieletniemu alkoholu, wyrobów tytoniowych, nielegalnych substancji, jak również używania ich w obecności małoletnich;
3g) przyjmowania pieniędzy, prezentów od nieletnich czy rodziców/opiekunów dziecka;
3h) wchodzenia w relacje jakiejkolwiek zależności wobec dziecka lub rodziców/opiekunów dziecka, zachowywania się w sposób mogący sugerować innym istnienie takiej zależności i prowadzący do oskarżeń o nierówne traktowanie bądź czerpanie korzyści majątkowych i innych - nie dotyczy to okazjonalnych podarków związanych ze świętami w roku szkolnym, np. kwiatów, prezentów składkowych czy drobnych upominków;
3i) bicia, szturchania, popychania oraz naruszania integralności fizycznej dziecka w jakikolwiek inny sposób;
3j) dotykania dziecka w sposób, który może być uznany za nieprzyzwoity lub niestosowny;
3k) angażowania się w takie aktywności jak łaskotanie, udawane walki z dziećmi czy brutalne zabawy fizyczne.
4. Członek Personelu Muzeum zobowiązany jest:
4a) doceniać i szanować wkład dzieci w podejmowane działania, aktywnie je angażować i traktować równo bez względu na ich płeć, orientację seksualną, sprawność/niepełnosprawność, status społeczny, etniczny, kulturowy, religijny i światopogląd;
4b) unikać faworyzowania dzieci;
4c) kierować się zawsze swoim profesjonalnym osądem, słuchając, obserwując i odnotowując reakcję dziecka, pytając je o zgodę na kontakt fizyczny (np. przytulenie) i zachowując świadomość, że nawet przy jego dobrych intencjach taki kontakt może być błędnie zinterpretowany przez dziecko lub osoby trzecie;
4d) być zawsze przygotowanym na wyjaśnienie swoich działań;
4e) zachować szczególną ostrożność wobec dziecka, które doświadczyło nadużycia i krzywdzenia, w tym seksualnego, fizycznego bądź zaniedbania; takie doświadczenia mogą czasem sprawić, że dziecko będzie dążyć do nawiązania niestosownych bądź nieadekwatnych fizycznych kontaktów z dorosłymi; w takich sytuacjach członek Personelu Muzeum powinien reagować z wyczuciem, jednak stanowczo i pomóc dziecku zrozumieć znaczenie osobistych granic.
5. Jakiekolwiek przemocowe działanie wobec małoletniego jest niedopuszczalne. Istnieją jednak sytuacje, w których fizyczny kontakt z dzieckiem może być stosowny i spełnia zasady bezpiecznego kontaktu: jest odpowiedzią na potrzeby dziecka w danym momencie, uwzględnia wiek dziecka, etap rozwojowy, płeć, kontekst kulturowy i sytuacyjny. Nie można jednak wyznaczyć uniwersalnej stosowności każdego takiego kontaktu fizycznego, ponieważ zachowanie odpowiednie wobec jednego dziecka może być nieodpowiednie wobec innego.
6. W sytuacjach wymagających czynności pielęgnacyjnych i higienicznych wobec dziecka, członek Personelu Muzeum zobowiązany jest unikać innego niż niezbędny kontakt fizyczny z dzieckiem. W każdej czynności pielęgnacyjnej i higienicznej, związanej z pomaganiem dziecku w ubieraniu się i rozbieraniu, jedzeniu, myciu, przewijaniu czy korzystaniu z toalety, członkowi personelu Muzeum powinna asystować druga osoba zatrudniona w placówce. Jeśli pielęgnacja i opieka higieniczna nad dziećmi należą do obowiązków członka personelu Muzeum - zostanie on przeszkolony w tym kierunku.
7. Kontakt fizyczny z dzieckiem musi być jawny, nieukrywany, nie może wiązać się z jakąkolwiek gratyfikacją ani wynikać z relacji władzy. Jeśli członek personelu Muzeum będzie świadkiem jakiegokolwiek z wyżej opisanych zachowań i/lub sytuacji ze strony innych dorosłych lub dzieci, zobowiązany jest zawsze poinformować o tym osobę odpowiedzialną i/lub postępować zgodnie z obowiązującą procedurą interwencji.
8. W relacjach dziecko-dziecko niedozwolone jest:
8a) stosowanie agresji i przemocy wobec małoletnich/innych osób:
· agresji i przemocy fizycznej, np.:
- bicie/uderzenie/popychanie/kopanie/opluwanie;
- wymuszenia;
- nadużywanie swojej przewagi nad inną osobą;
- fizyczne zaczepki;
- zmuszanie innej osoby do podejmowania niewłaściwych działań;
- rzucanie w kogoś przedmiotami.
· agresji i przemocy słownej, np.:
- obelgi, wyzwiska;
- wyśmiewanie, drwienie, szydzenie z ofiary;
- bezpośrednie obrażanie ofiary;
- plotki i obraźliwe żarty, przedrzeźnianie ofiary;
- groźby.
· agresji i przemocy psychicznej, np.:
- poniżanie;
- wykluczanie/izolacja/milczenie/manipulowanie;
- pisanie/rysowanie na ścianach;
- wulgarne gesty;
- niszczenie/zabieranie rzeczy należących do ofiary;
- straszenie;
- szantażowanie.
8b) stwarzanie niebezpiecznych sytuacji podczas organizowanych przez Muzeum zajęć, np. rzucanie kamieniami, przynoszenie ostrych narzędzi, innych niebezpiecznych przedmiotów;
8c) celowe nieprzestrzeganie zasad bezpieczeństwa podczas zajęć organizowanych przez Muzeum. Celowe zachowania zagrażające zdrowiu bądź życiu;
8d) niestosowne odzywanie się do kolegów lub innych osób podczas zajęć organizowanych przez Muzeum;
8e) używanie wulgaryzmów;
8f) celowe niszczenie lub nieszanowanie własności innych osób oraz własności Muzeum;
8g) kradzież, przywłaszczenie własności kolegów/koleżanek lub innych osób oraz własności Muzeum;
8h) wyłudzanie rzeczy od kolegów/koleżanek;
8i) wysługiwanie się kolegami/koleżankami w zamian za korzyści materialne;
8j) rozwiązywanie w sposób siłowy konfliktów z kolegami. Udział w bójce;
8k) szykanowanie kolegów/koleżanek lub innych osób z powodu odmienności przekonań, religii, światopoglądu, pochodzenia, statusu ekonomicznego i społecznego, niepełnosprawności, wyglądu;
8l) niereagowanie na niewłaściwe zachowania kolegów (bicie, wyzywanie, dokuczanie);
8ł) aroganckie/niegrzeczne zachowanie wobec kolegów/koleżanek, wulgaryzmy. Kłamanie, oszukiwanie kolegów/ innych osób.
9. Małoletni mają prawo do życia i przebywania w bezpiecznym środowisku. Kadra Muzeum chroni małoletnich i zapewniają im bezpieczeństwo.
10. Małoletni uznają prawo innych małoletnich do odmienności ze względu na: pochodzenie etniczne, geograficzne, narodowe, religię, status ekonomiczny, cechy rodzinne, wiek, płeć, cechy fizyczne, niepełnosprawność. Nie naruszają praw innych małoletnich - nikogo nie dyskryminują ze względu na jakąkolwiek jego odmienność.
11. Zachowanie i postępowanie małoletnich wobec kolegów/innych osób nie narusza ich poczucia godności/ wartości osobistej.
12. Kontakty między małoletnimi cechuje zachowanie przez nie wysokiej kultury osobistej, np. używanie zwrotów grzecznościowych typu: proszę, dziękuję, przepraszam; uprzejmość; życzliwość; wolny od wulgaryzmów język.
13. Małoletni akceptują i szanują siebie nawzajem.
14. Małoletni okazują zrozumienie dla trudności i problemów kolegów/koleżanek i oferują im pomoc. Nie kpią, nie szydzą z ich słabości, nie wyśmiewają ich, nie krytykują.
15. W kontaktach między sobą małoletni nie zachowują się prowokacyjnie.
16. Małoletni mają prawo do własnych poglądów, ocen i spojrzenia na świat oraz wyrażania ich, pod warunkiem, że sposób ich wyrażania wolny jest od agresji i przemocy oraz nikomu nie wyrządza krzywdy.
17. Bez względu na powód, agresja i przemoc fizyczna, słowna lub psychiczna wśród małoletnich nie może być przez nich akceptowana lub usprawiedliwiana. Małoletni nie mają prawa stosować z jakiegokolwiek powodu słownej, fizycznej i psychicznej agresji i przemocy wobec swoich koleżanek i kolegów.
18. Jeśli małoletni jest świadkiem stosowania przez innego małoletniego jakiejkolwiek formy agresji lub przemocy, ma obowiązek reagowania na nią, np.: pomaga ofierze, szuka pomocy dla ofiary u osoby dorosłej.
19. Wszyscy małoletni znają obowiązujące w Muzeum procedury bezpieczeństwa - wiedzą, jak zachowywać się w sytuacjach, które zagrażają ich bezpieczeństwu lub bezpieczeństwu innych małoletnich, gdzie i do kogo dorosłego mogą się zwrócić o pomoc.
20. Jeśli małoletni stał się ofiarą agresji lub przemocy, może uzyskać pomoc, zgodnie z obowiązującymi procedurami.
§ 8
1. Dyrektor wyznacza Panią Mariolę Olejniczak na osobę odpowiedzialną za realizację i propagowanie Standardów Ochrony Małoletnich.
2. Osoba, o której mowa w punkcie 1, jest odpowiedzialna za monitorowanie realizacji Standardów, za reagowanie na sygnały naruszenia Standardów, prowadzenie rejestru zgłoszeń oraz za proponowanie zmian w Standardach.
3. Osoba odpowiedzialna za realizację i propagowanie Standardów ochrony małoletnich przeprowadza wśród Członków Personelu Muzeum, raz na 12 miesięcy, ankietę monitorującą poziom realizacji Standardów. W ankiecie członkowie Personelu Muzeum mogą proponować zmiany oraz wskazywać naruszenia Standardów.
4. Ankieta monitorująca stanowi Załącznik nr 3 do niniejszych Standardów.
5. Na podstawie przeprowadzonej ankiety osoba odpowiedzialna za realizację i propagowanie Standardów Ochrony Małoletnich sporządza raport z monitoringu, który następnie przekazuje Dyrektorowi.
6. Dyrektor na podstawie otrzymanego raportu wprowadza do Standardów niezbędne zmiany i ogłasza je członkom personelu Muzeum , dzieciom i ich rodzicom/opiekunom.
§ 9
1. Załączniki do Standardów stanowią ich integralną część.
2. Muzeum raz na dwa lata będzie dokonywać oceny standardów w celu zapewnienia ich dostosowania do aktualnych potrzeb oraz zgodności z obowiązującymi przepisami.
3. Wnioski z przeprowadzonej oceny, o której mowa w ust. 2 zostaną pisemnie udokumentowane i pozostaną w dyspozycji Muzeum.
4. Ujawnione lub zgłoszone incydenty lub zdarzenia zagrażające dobru małoletniego dokumentuje się poprzez sporządzenie notatki służbowej przechowywanej w dokumentacji Muzeum w sposób uniemożlwiający dostęp osobom postronnym.
5. Za przygotowanie personelu do stosowania standardów zobowiązany jest Mariola Olejniczak.
6. Osoba odpowiedzialna za przygotowanie personelu do stosowania standardów zapoznaje pracowników ze standardami oraz odbiera od każdego zatrudnionego pracownika oświadczenie o zapoznaniu się z nimi.
7. Ogłoszenie następuje poprzez umieszczenie dokumentu na tablicy ogłoszeń lub w innym widocznym miejscu w siedzibie placówki oraz na stronie internetowej Muzeum. Niniejszy dokument może zostać również udostępniony opiekunom drogą elektroniczną na wskazany przez nich adres mailowy.
8. Każdorazowa zmiana Standardów następuje w trybie właściwym dla ich wprowadzenia.
Zasady bezpiecznej rekrutacji pracowników
1. Wszystkie osoby pracujące z małoletnimi muszą być dla nich bezpieczne, co oznacza m.in., że ich historia zatrudnienia powinna wskazywać, że nie skrzywdziły w przeszłości żadnego małoletniego.
2. Każdą osobę zatrudnianą przez Muzeum do prac związanych z organizacją zajęć i opieką nad małoletnimi należy obowiązkowo sprawdzić w Rejestrze Sprawców Przestępstw na Tle Seksualnym. Sprawdzenie osoby w Rejestrze odbywa się poprzez wydruk wyników wyszukiwania osoby w Rejestrze z dostępem ograniczonym, który następnie przechowywany jest w aktach osobowych osoby sprawdzanej. Sprawdzenie należy powtarzać co roku.
3. Wszyscy pracownicy zatrudnieni do pracy z małoletnimi, w tym osoby, które mogą mieć potencjalny kontakt z małoletnimi:
3a) przedkładają informację z Krajowego Rejestru Karnego w zakresie przestępstw określonych w rozdziale XIX i XXV Kodeksu karnego, w art. 189a i art. 207 Kodeksu karnego oraz w ustawie z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz. U. z 2023 r. poz. 172 oraz z 2022 r. poz. 2600), lub za odpowiadające tym przestępstwom czyny zabronione określone w przepisach prawa obcego;
3b) w przypadku posiadania obywatelstwa innego państwa niż Rzeczpospolita Polska, ponadto przedkładają informację z rejestru karnego państwa obywatelstwa uzyskiwaną do celów działalności zawodowej lub wolontariackiej związanej z kontaktami z małoletnimi;
3c) składają oświadczenie o państwie lub państwach, w których zamieszkiwali w ciągu ostatnich 20 lat, innych niż Rzeczpospolita Polska i państwo obywatelstwa, oraz jednocześnie przedkładają informację z rejestrów karnych tych państw uzyskiwaną do celów działalności zawodowej lub wolontariackiej związanej z kontaktami z małoletnimi;
3d) jeżeli prawo państwa, o którym mowa w pkt 2 lub 3 powyżej, nie przewiduje wydawania informacji do celów działalności zawodowej lub wolontariackiej związanej z kontaktami z małoletnimi, przedkładają informację z rejestru karnego tego państwa;
3e) w przypadku gdy prawo państwa, z którego ma być przedłożona informacja, o której mowa w pkt 2-4, nie przewiduje jej sporządzenia lub w danym państwie nie prowadzi się rejestru karnego, pracownicy, składają oświadczenie o tym fakcie wraz z oświadczeniem, że nie byli prawomocnie skazani w tym państwie za czyny zabronione odpowiadające przestępstwom określonym w rozdziale XIX i XXV Kodeksu karnego, w art. 189a i art. 207 Kodeksu karnego oraz w ustawie z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii oraz nie wydano wobec nich innego orzeczenia, w którym stwierdzono, iż dopuścili się takich czynów zabronionych, oraz że nie mają obowiązku wynikającego z orzeczenia sądu, innego uprawnionego organu lub ustawy stosowania się do zakazu zajmowania wszelkich lub określonych stanowisk, wykonywania wszelkich lub określonych zawodów albo działalności, związanych z wychowaniem, edukacją, wypoczynkiem, leczeniem, świadczeniem porad psychologicznych, rozwojem duchowym, uprawianiem sportu lub realizacją innych zainteresowań przez małoletnich, lub z opieką nad nimi;
3f) oświadczenia, o których mowa w pkt 3 i 5, składane są pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia. Składający oświadczenie jest obowiązany do zawarcia w nim klauzuli następującej treści: "Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia". Klauzula ta zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.
STANDARDY OCHRONY MAŁOLETNICH
W MUZEUM PIERWSZYCH PIASTÓW NA LEDNICY
(wersja skrócona)
1. Muzeum dba o prawa człowieka, szczególnie dzieci i młodzieży, którzy są wrażliwi na krzywdzenie.
2. Muzeum stara się promować dobre postawy w społeczeństwie.
3. Muzeum podkreśla, że trzeba zgłaszać policji każdą sytuację, w której dzieci mogą być skrzywdzone i szkoli swój Personel, jak to robić.
4. Muzeum szkoli Personel, jak rozpoznawać i reagować na sytuacje, w których dzieci mogą być krzywdzone. Te zasady dotyczą także dzieci z niepełnosprawnościami i specjalnymi potrzebami edukacyjnymi.
5. Muzeum udostępnia te zasady na swojej stronie internetowej i w widocznym miejscu w budynku, w pełnej wersji i skróconej, łatwej do zrozumienia dla dzieci.
6. Muzeum zapewnia bezpieczne relacje między dziećmi a pracownikami poprzez:
6a) złożenie przez pracowników specjalnego oświadczenia;
6b) zabronienie zachowań, które mogą źle wpłynąć na dzieci;
6c) wymaganie, aby pracownicy zapoznali się z tymi zasadami.
7. Personel Muzeum wie, jak rozpoznać sytuacje, w których dzieci mogą być krzywdzone. Jeśli zauważy coś niepokojącego, rozmawia z rodzicami, mówiąc o możliwej pomocy.
8. Personel Muzeum pilnuje, żeby dzieci były bezpieczne i czuły się dobrze.
9. Personel Muzeum zna zasady bezpiecznego zachowania wobec dzieci i między dziećmi.
10. Kiedy Personel Muzeum podejrzewa, że dziecko jest krzywdzone, sporządza w tym zakresie notatkę i przekazuje ją Dyrektorowi. Dyrektor rozmawia z rodzicami dziecka, aby poinformować ich o podejrzeniach. Wyznaczona osoba przygotowuje opis sytuacji dziecka i plan pomocy. Plan pomocy jest przedstawiany rodzicom przez Dyrektora. Dyrektor informuje rodziców, że instytucja musi zgłosić podejrzenia do odpowiednich władz (policji, sądu) i czyni to.
11. Jeśli jedno dziecko krzywdzi drugie, przeprowadza się rozmowy z każdym z nich oraz ich rodzicami i świadkami, a wyniki zapisuje się w karcie interwencji. Dla dziecka, które krzywdzi, tworzy się plan zmiany jego zachowania. Dla dziecka, które jest krzywdzone, tworzy się plan zapewnienia mu bezpieczeństwa. Upewnia się, czy dziecko krzywdzące nie jest samo krzywdzone, i podejmuje działania, jeśli tak jest. Jeśli dziecko krzywdzące nie jest związane z Muzeum, rozmawia się z dzieckiem krzywdzonym i jego rodzicami, aby ustalić, co się stało, i jak pomóc. Jeśli dziecko krzywdzące ma 13-17 lat i zrobiło coś zabronionego przez prawo, informuje się sąd rodzinny lub policję. Jeśli dziecko krzywdzące ma ponad 17 lat, informuje się policję lub prokuraturę.
12. Personel Muzeum musi zawsze zachowywać się profesjonalnie i bezpiecznie wobec dzieci.
13. W rozmowach z dziećmi Personel Muzeum musi być cierpliwy, szanować je, słuchać uważnie i odpowiednio odpowiadać.
14. Personel Muzeum musi szanować prywatność dzieci. Jeśli muszą złamać tajemnicę, aby chronić dziecko, musi to wyjaśnić dziecku.
15. Dzieci mogą mówić Personelowi Muzeum, jeśli czują się niekomfortowo. Personel Muzeum musi zareagować i pomóc.
16. Personelowi Muzeum nie wolno zawstydzać, upokarzać, ignorować, obrażać dzieci ani na nie krzyczeć.
17. Personel Muzeum nie może ujawniać prywatnych informacji o dzieciach osobom nieuprawnionym.
18. Personelowi Muzeum nie wolno zachowywać się niestosownie, używać wulgaryzmów ani czynić obraźliwych komentarzy.
19. Personelowi Muzeum nie wolno robić zdjęć ani filmów dzieci do użytku prywatnego bez zgody Dyrekcji i rodziców.
20. Personelowi Muzeum nie wolno proponować dzieciom alkoholu, papierosów ani innych nielegalnych substancji.
21. Personel Muzeum nie może przyjmować prezentów ani pieniędzy od dzieci i ich rodziców.
22. Personelowi Muzeum nie wolno bić, szturchać ani dotykać dzieci w niestosowny sposób.
23. Personel Muzeum musi szanować i doceniać każde dziecko, traktować je równo i unikać faworyzowania.
24. Personel Muzeum musi zawsze działać w sposób przejrzysty i być gotowy wyjaśnić swoje działania.
25. Personel Muzeum musi być szczególnie ostrożny wobec dzieci, które doświadczyły krzywdy i pomóc im zrozumieć granice.
26. Każda forma przemocy wobec dzieci jest niedopuszczalna. W sytuacjach wymagających kontaktu fizycznego, pracownicy muszą działać z wyczuciem i w obecności innych członków Personelu Muzeum.
27. Jeśli Personel Muzeum zauważy niewłaściwe zachowanie wobec dziecka, musi to zgłosić odpowiedniej osobie.
28. Niedozwolone jest między dziećmi:
28a) stosowanie agresji i przemocy wobec małoletnich/innych osób agresji i przemocy fizycznej, np.:
- bicie/uderzenie/popychanie/kopanie/opluwanie;
- wymuszenia;
- nadużywanie swojej przewagi nad inną osobą;
- fizyczne zaczepki;
- zmuszanie innej osoby do podejmowania niewłaściwych działań;
- rzucanie w kogoś przedmiotami.
28b) stosowanie agresji i przemocy słownej, np.:
- obelgi, wyzwiska;
- wyśmiewanie, drwienie, szydzenie z ofiary;
- bezpośrednie obrażanie ofiary;
- plotki i obraźliwe żarty, przedrzeźnianie ofiary
- groźby.
28c) stosowanie agresji i przemocy psychicznej, np.:
- poniżanie;
- wykluczanie/izolacja/milczenie/manipulowanie;
- pisanie/rysowanie na ścianach;
- wulgarne gesty;
- niszczenie/zabieranie rzeczy należących do ofiary;
- straszenie;
- szantażowanie.
28d) stwarzanie niebezpiecznych sytuacji podczas organizowanych przez Muzeum zajęć, np. rzucanie kamieniami, przynoszenie ostrych narzędzi, innych niebezpiecznych przedmiotów;
28e) celowe nieprzestrzeganie zasad bezpieczeństwa podczas zajęć organizowanych przez Muzeum. Celowe zachowania zagrażające zdrowiu bądź życiu;
28f) niestosowne odzywanie się do kolegów lub innych osób podczas zajęć organizowanych przez Muzeum;
28g) używanie wulgaryzmów;
28h) celowe niszczenie lub nieszanowanie własności innych osób oraz własności Muzeum;
28i) kradzież, przywłaszczenie własności kolegów/koleżanek lub innych osób oraz własności Muzeum;
28j) wyłudzanie rzeczy od kolegów/koleżanek;
28k) wysługiwanie się kolegami/koleżankami w zamian za korzyści materialne;
28l) rozwiązywanie w sposób siłowy konfliktów z kolegami. Udział w bójce;
28m) szykanowanie kolegów/koleżanek lub innych osób z powodu odmienności przekonań, religii, światopoglądu, pochodzenia, statusu ekonomicznego i społecznego, niepełnosprawności, wyglądu;
28n) niereagowanie na niewłaściwe zachowania kolegów (bicie, wyzywanie, dokuczanie);
28o) aroganckie/niegrzeczne zachowanie wobec kolegów/koleżanek, wulgaryzmy. Kłamanie, oszukiwanie kolegów/ innych osób.
29. Małoletni uznają prawo innych małoletnich do odmienności ze względu na: pochodzenie etniczne, geograficzne, narodowe, religię, status ekonomiczny, cechy rodzinne, wiek, płeć, cechy fizyczne, niepełnosprawność. Nie naruszają praw innych małoletnich - nikogo nie dyskryminują ze względu na jakąkolwiek jego odmienność.
30. Zachowanie i postępowanie małoletnich wobec kolegów/innych osób nie narusza ich poczucia godności/ wartości osobistej.
31. Kontakty między małoletnimi cechuje zachowanie przez nie wysokiej kultury osobistej, np. używanie zwrotów grzecznościowych typu: proszę, dziękuję, przepraszam; uprzejmość; życzliwość; wolny od wulgaryzmów język.
32. Małoletni akceptują i szanują siebie nawzajem.
33. Małoletni okazują zrozumienie dla trudności i problemów kolegów/koleżanek i oferują im pomoc. Nie kpią, nie szydzą z ich słabości, nie wyśmiewają ich, nie krytykują.
34. W kontaktach między sobą małoletni nie zachowują się prowokacyjnie.
35. Małoletni mają prawo do własnych poglądów, ocen i spojrzenia na świat oraz wyrażania ich, pod warunkiem, że sposób ich wyrażania wolny jest od agresji i przemocy oraz nikomu nie wyrządza krzywdy.
36. Bez względu na powód, agresja i przemoc fizyczna, słowna lub psychiczna wśród małoletnich nie może być przez nich akceptowana lub usprawiedliwiana. Małoletni nie mają prawa stosować z jakiegokolwiek powodu słownej, fizycznej i psychicznej agresji i przemocy wobec swoich koleżanek i kolegów.
37. Jeśli małoletni jest świadkiem stosowania przez innego małoletniego jakiejkolwiek formy agresji lub przemocy, ma obowiązek reagowania na nią, np.: pomaga ofierze, szuka pomocy dla ofiary u osoby dorosłej.
38. Wszyscy małoletni znają obowiązujące w Muzeum procedury bezpieczeństwa - wiedzą, jak zachowywać się w sytuacjach, które zagrażają ich bezpieczeństwu lub bezpieczeństwu innych małoletnich, gdzie i do kogo dorosłego mogą się zwrócić o pomoc.
39. Jeśli małoletni stał się ofiarą agresji lub przemocy, może uzyskać pomoc, zgodnie z obowiązującymi procedurami.
