W najnowszym, dwudziestym trzecim, tomie Studiów Lednickich – recenzowanym czasopiśmie naukowym wydawanym od 1989 roku przez Muzeum Pierwszych Piastów na Lednicy – znajdują się ciekawe, złożone, wartościowe, oryginalne, sprawozdawcze i niekiedy kontrowersyjne artykuły. Są to przede wszystkim teksty prezentujące wyniki najnowszych badań archeologicznych i niepublikowane dotychczas zabytki, mające duże znaczenie dla badań nad kulturą wczesnośredniowiecznego państwa polskiego.
W roczniku znalazło się również opracowanie antropologiczne szczątków kostnych odkrytych w miejscowości Lednogóra, gm. Łubowo, jak też interesujące studium z zakresu demonologii ludowej, podejmującej temat wystawy czasowej prezentowanej na terenie Wielkopolskiego Parku Etnograficznego pt. Diabły.
Grot strzały z zadziorami
Okładkę czasopisma zdobi grot strzały z zadziorami wykonany z poroża. Zabytek, odkryty w czasie badań wczesnośredniowiecznego grodu w Grzybowie, został szczegółowo omówiony w artykule Szymona Mitelszteta zatytułowanym Analiza traseologiczna i ujęcie eksperymentalne wczesnośredniowiecznych grotów z poroża odkrytych na grodzisku w Grzybowie. Jak wskazuje jeden z recenzentów cyt.: „Artykuł poprzez eksperyment oraz analizy mikroskopowe odnosi się do kwestii wielokrotnie omawianych wcześniej i dyskusyjnych, jednak w ten akurat analitycznie sposób nigdy dogłębniej nie traktowany.”
Ciekawe i dyskusyjne artykuły
Leszek Gardeła w pierwszym z dwóch artykułów, opublikowanych w tomie XXIII Studiów Lednickich, podejmuje próbę zbudowania zespołu cech charakterystycznych dla tzw. stylu zwierzęcego w sztuce wczesnośredniowiecznych Słowian Zachodnich. Drugi artykuł to złożone studium na temat wybranych wczesnośredniowiecznych elementów oporządzenia jeździeckiego pozyskanych podczas realizacji Projektu Lednica, uzupełnione o interpretację zabytków znanych ze starszych badań. Jak wskazali recenzenci, artykuły te są bardzo ciekawe ale i dyskusyjne. Co wskazuje jedynie na wielość możliwych interpretacji prezentowanych materiałów.
Zaawansowane metody badań
Na uwagę zasługuje także artykuł pt. Kolebka Piastów archeologiczne prospekcje podwodne w rejonie jeziora Lednickiego wyniki projektu, w którym zaprezentowano efekty wykorzystania zaawansowanych metod, takich jak echosonda wielowiązkowa, profilomierz osadów dennych i magnetometr w nieinwazyjnych badaniach podwodnych.
W artykule pt. Krótka historia archeologii podwodnej na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu przedstawiono sylwetki pionierów archeologii podwodnej, zwłaszcza Andrzeja Koli i Gerarda Wilke, opisując ich wpływ na stworzenie i rozwój Zakładu Archeologii Podwodnej UMK oraz na badania prowadzone w jeziorze Lednica.
O badaniach na Ledniczce
Polecamy również artykuł Ewy Pawlak prezentujący wyniki badań archeologicznych przeprowadzonych w latach 2021-2022 na wyspie Ledniczce. Jak podkreśla jeden z recenzentów, to bardzo wartościowy pod względem naukowym artykuł z zakresu archeologii wczesnego średniowiecza ziem polskich, w którym metodycznie przeanalizowane zostały materiały archeologiczne o istotnym znaczeniu dla ustalenia chronologii reliktów „osadniczych” z wczesnego średniowiecza na wyspie Ledniczka.
Zachęcamy do zapoznania się z tekstami zamieszczonymi w tomie XXIII Studiów Lednickich. Wersję drukowaną książki można zakupić w cenie 50 zł, wersję elektroniczną można pobrać ze strony internetowej czasopisma.
